बौद्ध दर्शन : विश्वशान्ति र मानवतावादको मध्यमार्गी बाटो - खतिवडा Khatiwada, नवराज Nawaraj (Namuna Academic Journal, 2023)
बुद्धले आफ्नो उपदेशमार्फत प्रेम, सद्भाव, भाइचाराको सन्देश फैलाए जसको फलस्वरूप बुद्ध धर्मावलम्बीहरू सम्पूर्ण प्राणीहरूप्रति दयावान, शान्तिप्रेमी, मानवमूल्यको सम्मान गर्ने भएका छन्, युद्ध, रक्तपात र हिंसाबाट टाढा रहन मन पराउँछन् । भगवान बुद्धले प्रचलित धार्मिक पूजाआजा, ब्राम्हण र भीक्षुहरूलाई दान दिने कुराको विरोध गरेनन् । उनले ब्राम्हाणहरूको निन्दा पनि गरेनन् तर ब्राम्हाण हुनका लागि नैतिकवान, सदाचारी तथा विवेकशील हुनुपर्ने औँल्याए । पापबाट आफूलाई मुक्त राख्न निर्दाेष पशुवध गर्ने होइन बरु सत्यलाई आत्मसातगर्नु हो भत्रे उपदेश दिए । आत्मा र ज्ञानको आर्जन गर्न गृह त्याग गर्नुपर्ने कुरासँग उनी सहमत भएनन् ।बुद्धका अनुसार हाम्रा असीमित इच्छा र कामेच्छाहरूलाई त्याग्न सके मात्र दुःखको निरोध हुन्छ । उनका अनुसार जीवनमा अष्टमार्ग अपनाएर निर्वाण प्राप्त गर्न सकिन्छ ।